Лист Ференц: различия между версиями

130 байт добавлено ,  6 лет назад
Нет описания правки
(Можно ли тут сказать "гижӧд"?)
[[Файл:Liszt 1858.jpg|thumb|240px|Ференц Лист]]
 
'''Лист, Ференц''' ([[Мадьяр кыв|мадьярӧнмаддярӧн]]: Liszt Ferenc, ([[немеч кыв|немечӧн]]: Franz Liszt) ( [[1811 во|1811]][[1886 во|1886]]) — нималана мадьярмаддяр шылад тэчысь, пианист-виртуоз, педагог, дирижёр, публицист, шылад романтизмлӧн медгырысь тэчысьяс пиысь ӧти.
 
Лист вӧлi [[XIX нэмсянэм]]ся гырысь пианистъясысь пиысь ӧти. Сылӧн кадыс вӧлi концертнӧй пианизмлӧн дзоридзалӧмӧн. Лист вӧлi став нэмъясысь медыджыд фортепиано ворсӧм виртуоз.
 
== Олан туй ==
* [[1811 во|1811]], [[22 йирым|йирым тӧлысь 22 лун]] — чужис Австрия империяса Райдинг карын, Австрияса империяын.
 
* [[1823 во|1823]] — "«Парижын олӧм".»: Листлӧн семьяыс олiсныолӧ [[Париж]] карын.
* [[1811 во|1811]], [[22 йирым|йирым тӧлысь 22 лун]] — чужис Райдинг карын, Австрияса империяын.
* [[1825 во|1825]] — гижис медводдза операсӧ «Дон Санчо, али Радейтӧм Изкар» медводдза операсӧ.
* [[1823 во|1823]] — "Парижын олӧм". Листлӧн семьяыс олiсны Париж карын.
* [[1876 во|1876]]—[[1885 во|1885]] — велӧдчис Парижын консерваторияын Париж карын.
* [[1825 во|1825]] — гижис медводдза операсӧ «Дон Санчо, али Радейтӧм Изкар».
* [[1835 во|1835]]—[[1848 во|1848]] — "«Мунӧм-ветлӧм вояс".»: Лист овлiс Женеваын[[Женева]]ын, ветлисветліс Италияӧ[[Италия]]ӧРимыноліс [[Рим]]ын, Неапольын[[Неаполь]]ын, Флоренцияын, Венецияын. Сетiс концертъяссӧ [[Европа]]са уна Европаса муын — Мадьяр[[Венгрия|Маддяр муын]], Роч муын[[Рочму]]ын, Австрияын[[Австрия]]ын, Испанияын[[Испания]]ын, Португалияын[[Португалия]]ын, Турцияын[[Турция]]ын.
* [[1876 во|1876]]—[[1885 во|1885]] — велӧдчис консерваторияын Париж карын.
* [[1848 во|1848]]—[[1859 во|1859]] — Веймар. Лист веськӧдлисвеськӧдліс Веймар Опера Театрӧн, пуктиспуктіс Моцарт, Шуман, Вагнерлӧн операясӧс.
* [[1835 во|1835]]—[[1848 во|1848]] — "Мунӧм-ветлӧм вояс". Лист овлiс Женеваын, ветлис Италияӧ — Римын, Неапольын, Флоренцияын, Венецияын. Сетiс концертъяссӧ уна Европаса муын — Мадьяр муын, Роч муын, Австрияын, Испанияын, Португалияын, Турцияын.
* [[1860 во|1860]]—[[1885 во|1885]] Медбӧръя вояс. Пешт карын (Венгрияын[[Венгрия]]ын) Лист вӧлi ВысшӧйВылыс шылад школашколаын президентӧн.
* [[1848 во|1848]]—[[1859 во|1859]] — Веймар. Лист веськӧдлис Веймар Опера Театрӧн, пуктис Моцарт, Шуман, Вагнерлӧн операясӧс.
* [[1886 во|1886]], [[31 сора|сора тӧлысь 31 лун]] — кулiс 31 июля 1886,[[Германия]]са Байройт карын, Германияын.
* [[1860 во|1860]]—[[1885 во|1885]] — Медбӧръя вояс. Пешт карын (Венгрияын) Лист вӧлi Высшӧй шылад школа президентӧн
* [[1886 во|1886]], [[31 сора|сора тӧлысь 31 лун]] — кулiс 31 июля 1886, Байройт карын, Германияын.
 
== Педагог, дирижёр, публицист ==
Лист сiдзжӧ вӧлi нималана дирижёрдирижёрӧн ида педагогвелӧдысьӧн. Уна во кежлӧчӧж Лист сетiс урокъясӧсурокъяссӧ том музыкантъяслы. Лист гижис сiдзжӧ Шопен йылысь небӧг, венгрияса чиганъяслӧн шылад йылысь небӧг, да пӧлӧсмукӧд темаястема йылысь зэв уна статьяяссӧстатья.
 
Лист сiдзжӧ вӧлi нималана дирижёр и педагог. Уна во кежлӧ Лист сетiс урокъясӧс том музыкантъяслы. Лист гижис сiдзжӧ Шопен йылысь небӧг, венгрияса чиганъяслӧн шылад йылысь небӧг, да пӧлӧс темаяс йылысь зэв уна статьяяссӧ.
 
== Произведениеяс ==
Лист лӧсьӧдiс 647 шылад гижӧд — симфонияяс, рапсодияяс, симфоническӧй поэмаяс, ораторияяс да мессаяс.
 
Лист лӧсьӧдiс 647 шылад гижӧд — симфонияяс, рапсодияяс, симфоническӧй поэмаяс, ораторияяс да мессаяс.
 
== Интереснӧй фактъяс ==
* Лист вӧлi франкфуртса "«Единство" масонскӧй ложа» масон ложаын.
30* октября[[1859 во|1859 вося]] [[30 йирым|йирым тӧлысь 30 лунӧ]] австрияса император Франц Иосиф сетiс Листлы рыцарскӧйрыцар артсӧним (чин), сетiс сылы нимасӧ Франц Риттер фон Лист ним. (Ritter (немеч) — рыцарь, верзьӧма морт)
 
== Ӧшмӧсъяс ==
Лист вӧлi франкфуртса "Единство" масонскӧй ложа масон.
* Ференц Лист. БСЭ [http://slovari.yandex.ru/ференц%20лист/БСЭ/Лист%20Ференц/ Ференц Лист // БСЭ]
30 октября 1859 австрияса император Франц Иосиф сетiс Листлы рыцарскӧй артсӧ (чин), сетiс сылы нимасӧ Франц Риттер фон Лист. (Ritter (немеч) — рыцарь, верзьӧма морт)
 
== ЫстӧмъясЫстӧдъяс ==
<references/>
* Ференц Лист. БСЭ [http://slovari.yandex.ru/ференц%20лист/БСЭ/Лист%20Ференц/]
 
[[Категория:Персоналия анбурӧд]]
8425

правок